Vật lí

Đo tốc độ trên máng nghiêng — cổng quang A↔B

Bi lăn trên máng qua hai cổng quang: đồng hồ hiện thời gian, tính tốc độ trung bình; đo thêm tốc độ tức thời ở một cổng

Đo gia tốc rơi tự do — cổng quang

Nam châm điện nhả bi, bi rơi qua cổng quang: đồng hồ đo thời gian rơi, dời cổng rồi vẽ đồ thị s theo t² để ra g

Tầm xa ném xiên — quét góc

Bắn xiên v₀ = 3 m/s ở các góc 15°–75°: bảng góc – tầm xa, hai góc phụ nhau cho tầm xa gần bằng nhau

Định luật 2 Newton — máng đệm khí, ròng rọc

Quả nặng 100 g kéo xe 0,2 kg trên máng đệm khí qua ròng rọc: đo thời gian qua hai cổng, tính gia tốc; đổi lực kéo và khối lượng xe

Lực ma sát trượt — lực kế

Kéo tấm gỗ dưới khối gỗ: lực kế vọt lên một đỉnh rồi về giá trị ổn định (ma sát trượt); đổi số khối, đổi mặt tiếp xúc

Giấy phẳng và giấy vo — cổng quang A↔B

Thả tờ A4 phẳng rồi giấy vo tròn qua hai cổng: giấy vo rơi nhanh hơn rõ

Vận tốc giới hạn — dù trên giá 2 m

Thả vật có dù: đồ thị v–t tăng rồi tiến tới vận tốc giới hạn

Thanh moment — lực kế xiên 60°

Thanh treo quả nặng, lực kế kéo xiên 60°: đọc lực và cánh tay đòn, thanh báo cân bằng khi tổng moment bằng 0

Tổng hợp lực đồng quy — hai lực kế

Hai lực kế kéo 3 N và 4 N lệch nhau 90°; một lực kế thay thế đo hợp lực để so với tính toán

Hai lực song song — thanh cân

Thanh treo lực 1 N và 2 N: dịch lực thay thế tới khi thanh báo cân bằng, tìm điểm đặt hợp lực

Cơ năng trên máng — xe và cổng A

Xe thả trên máng nghiêng 10° qua cổng quang: đo vận tốc, so động năng ½mv² với thế năng mgh

Hiệu suất — hai khối trên mặt nghiêng 30°

Kéo đều khối gỗ lên mặt nghiêng 30°: lực kế đo lực kéo, so công có ích với công toàn phần ra hiệu suất

Va chạm mềm trên đệm khí

Xe 1 có đầu dính va vào xe 2 đứng yên trên đệm khí: hai xe dính nhau chạy tiếp, so động lượng trước và sau

Va chạm đầu lò xo — động lượng

Xe 1 đâm vào đầu lò xo của xe 2 đứng yên: xe 1 dừng, xe 2 chạy tiếp, hai xe gần như đổi vận tốc

Cách làm trong lab khác sách

Bàn quay — lực hướng tâm

Vật 0,1 kg trên bàn quay giữ bằng dây: tăng số vòng/s thì lực dây tăng, đồ thị F theo ω²

Định luật Hooke — lò xo treo

Treo thêm từng 50 g vào lò xo: độ dãn tăng đều, đồ thị F – Δℓ thẳng qua gốc; quá 4 N thì có cảnh báo

Áp suất chất lỏng — đầu dò và trụ thép

Đầu dò trong bình nước: áp kế chữ U chênh mực theo độ sâu; nhúng ngập trụ thép thì số lực kế giảm (lực đẩy)

Con lắc đơn — cảm biến khoảng cách

Con lắc đơn dài 1 m lệch 5°: cảm biến khoảng cách vẽ đồ thị li độ theo thời gian

Chu kì con lắc đơn — đồng hồ kiểu T

Con lắc đơn 1 m qua cổng quang ở vị trí cân bằng: đồng hồ đo chu kì khoảng 2,0 s

Tắt dần — con lắc lò xo trong nước

Con lắc lò xo dao động trong nước: biên độ giảm dần

Dao động kí — máy phát 500 Hz

Máy phát 500 Hz, micro nối dao động kí: đếm số ô ngang của một chu kì để ra tần số

Khe Young — vân sáng bậc 1

Ánh sáng qua khe Young: vân sáng tối xen kẽ trên màn, đo vị trí vân sáng bậc 1

Sóng dừng trên dây — 3 bụng

Dây rung bởi máy phát 13,3 Hz: sóng dừng 3 bụng; đổi tần số thì mất cộng hưởng

Ống cộng hưởng — v cố định 340 m/s

Ống cộng hưởng với máy phát 500 Hz: âm to nhất khi cột khí dài 170 mm và 510 mm

Tụ điện trong mạch một chiều

Tụ trong mạch một chiều: khi ổn định dòng bằng 0, hiệu điện thế trên tụ bằng hiệu điện thế nguồn

Tụ nối tiếp

Hai tụ 1000 µF nối tiếp: điện tích như nhau, hiệu điện thế nguồn chia đôi, điện dung tương đương 500 µF

Tụ song song

Tụ 1000 µF và 2000 µF song song: cùng hiệu điện thế, điện tích tỉ lệ điện dung, điện dung tương đương bằng tổng

Biến trở điều chỉnh độ sáng đèn

Kéo con chạy biến trở: điện trở giảm, dòng tăng, đèn sáng hơn

Định luật Ohm

Chỉnh nguồn, đọc vôn kế và đồng hồ đo dòng trên hai vật dẫn X, Y: dòng tỉ lệ với hiệu điện thế

Đặc tuyến vôn – ampe của đèn sợi đốt

Tăng điện áp nguồn từ 0 đến 6 V, mỗi lần bấm Ghi: đồ thị I theo U của đèn sợi đốt bị cong

Điện trở trong của nguồn

Pin có điện trở trong 1 Ω: hiệu điện thế hai cực nhỏ hơn suất điện động khi có dòng

Mạch song song

Ba điện trở song song: các vôn kế chỉ như nhau, dòng mạch chính 0,95 A

Đoản mạch

Nối thẳng hai cực nguồn bằng dây: dòng rất lớn, nguồn nóng đỏ và bốc khói

Hai đèn khác công suất, nối tiếp

Hai đèn 20 W và 10 W mắc nối tiếp: đèn 10 W sáng hơn; mắc song song thì đèn 20 W sáng hơn

Thực hành: đo suất điện động và điện trở trong của pin

Giảm dần biến trở, ghi U và I: từ đồ thị U–I đọc suất điện động và điện trở trong của pin cũ, pin mới

Chia áp với quang điện trở

Kéo thanh độ rọi: ánh sáng càng mạnh thì quang điện trở càng nhỏ, số vôn kế đổi theo

Đo nhiệt dung riêng của nước — đun điện, oát kế

Đun 150 g nước bằng dây điện trở: đồ thị nhiệt độ theo thời gian tăng đều, từ công suất đun tính nhiệt dung riêng

Đo nhiệt nóng chảy riêng của nước đá — đun điện

Đun 25 g đá 0 °C: nhiệt độ đứng yên ở 0 °C suốt lúc đá tan rồi mới tăng

Đo nhiệt hoá hơi riêng của nước — nhiệt lượng kế trên cân

Đun nước gần sôi trong nhiệt lượng kế đặt trên cân: số cân giảm dần khi nước hoá hơi

Khảo sát định luật Boyle

Nén xi lanh từ 3,0 xuống 1,5 mL: áp suất tăng từ 100 lên 200 kPa, đồ thị p theo 1/V thẳng

Khảo sát định luật Charles — ba bể nhiệt độ

Xi lanh khí lần lượt qua bể nước đá, nước ấm, nước nóng: thể tích tăng theo nhiệt độ, V/T gần như không đổi